"Dławiący horror" Robert E. Howard

Do Bogusława Lindy przykleiło się powiedzenie: „Co ty wiesz o zabijaniu?”, ale ja dziś je trochę zmienię i zapytam się was: „Co wy wiecie o strachu?”. Czego najbardziej się boicie?. Robert E. Howard w zbiorze opowiadań pt. „Dławiący horror” opowiada o rzeczach, jakie się „filozofom nie śniły”. O mocach, wydarzeniach tak przerażających, że ich świadkowie nie mieli siły nawet krzyczeć. Wielu postradało zmysły ze strachu. Czy chcecie o nich przeczytać?

Rozpoczęłam tą recenzję mocno, jednak zaznaczyć muszę, że „Dławiący horror” to zbiór raczej klimatycznych niż brutalnych tekstów, aczkolwiek Howard potrafi „porazić” dobrym momentem. Autor, przede wszystkim, świetnie buduje atmosferę niepokoju. Ależ on potrafi subtelnie oplatać swoich bohaterów mackami grozy, aż nagle orientują się, że już jest za późno. Uwielbiam takie horrory, bo w moim odczuciu to właśnie klimat jest nieodłączną cechą tego typu tekstów.

Uważam również, że opowiadania zawarte w publikacji „Dławiący horror” warto sobie dawkować. Teoretycznie są one różnorakie od starożytnych tajemnic, przez pseudonaukowe dywagacje, po pełne magii, tajemniczych istot i dawnych wierzeń. Natomiast mają pewien wspólny mianownik. Widać tu silną inspirację twórczością Lovecrafta, prastarymi mocami i równoległymi wymiarami. Bohaterowie z opowiadań Howarda budzą siły, których nie są w stanie pojąć nie przypuszczając nawet, z czym igrają.

Mamy tu grozę w starym stylu, ale dużo mocniejszą, brutalniejszą niż chociażby klasyczne opowiadania o duchach. Zebrane teksty niby są różnorakie, ale jednak gdzieś tam podobne. Szczególnie docenią je fani klimatycznego horroru, którzy polubili się z prozą Lovecrafta, ale też pasjonaci dawnych wierzeń, a także fani takich seriali jak chociażby „Stranger Things”. Co kryją równoległe wymiary? Nie chcecie się przekonać.

[Egzemplarz recenzencki]

Czytaj więcej »

Kodowanie i logiczne zabawy z Minecraftem

Minecraft – ta gra to absolutny hit ostatnich lat. Nie pytajcie mnie, dlaczego dzieciaki za nią szaleją. Nie wiem. Ja sama jestem fanką raczej strategicznych niż konstrukcyjnych produkcji, chociaż tryb zbieractwa mnie trochę kusi i pewnie niedługi się „złamię”, bo córka bardzo chce nauczyć mnie w to grać. Natomiast takie „fenomeny” są świetnym sposobem, żeby przemycić też inne, czasami analogowe, rozrywki. I tak, dzięki uprzejmości wydawnictwa RM, mieliśmy okazję popracować z dwoma książeczkami, które rozwijają skupienie i logiczne myślenie. Dziś wam o nich opowiem.

Numer jeden, czyli „Minecraft. Kodowanie piksel po pikselu” to dla mnie absolutny hit. Odkrywanie ukrytych obrazków, jest niezwykle ekscytujące, a ten pikselowy świat Minecrafta super wpasowuje się w planszę pełną kwadracików do pokolorowania. Żeby pobawić się z tą publikacją wystarczy znać kolory, litery i cyfry. Mamy dwa rodzaje kodowania. Albo określony numer malujemy danym kolorem (np. wszystkie 1 na niebiesko), albo mamy zestaw pól do pomalowania (np. na zielono malujemy A1, A3 i B2). Ta aktywność naprawdę wciąga. Już od pierwszych kratek dzieciaki próbowały odgadnąć, co może się ukrywać na danej stronie. Nie zaprzeczę, że od jakiegoś czasu wybieramy z córką publikacje, w których znajdujemy określony typ zadań. Dlatego kodowanie było naszym pierwszym wyborem.

Jednak i książka numer dwa, czyli „Minecraft. Zagadki i zabawy logiczne”, przyjemnie nas zaskoczyła. Tu znajdziemy szerszy zakres różnych aktywności, ale dalej umieszczonych w minecraftowej konwencji. Co na przykład? Szukanie cienia, ukrytych słów, czy zestawów przedmiotów czyli zabawy rozwijającą spostrzegawczość, labirynty ćwiczące motorykę, zakodowane wiadomości (aktywność, która wyjątkowo nam się spodobała), wyzwania na rysowanie (które można wykorzystać do nauki geometrii i wykreślania przestrzennego brył), a także krzyżówki z wiedzy o Minecrafcie. Te ostatnie też fajnie zaangażowały dzieci, kiedy próbowały przypomnieć sobie nazwy konkretnych stworów czy bloków.

Niby te publikacje wyglądają niepozornie. Są skromne, mało w nich koloru. Ale przecież sam Minecraft jest na pierwszy rzut oka niepozorny. Dopiero jak zaczniemy eksplorować ten świat poznamy jego możliwości, a właściwie to od naszych pomysłów i umiejętności zależy, jak wspaniałym go uczynimy. Natomiast pasję do gry można wykorzystać, aby pokazać dzieciom też inne zabawy, które być może im się spodobają. Skoro nie chcą rysować piesków, może będą wolały dowiedzieć się, jak narysować Creepera. Może chętniej rozwiążą zadanie matematyczne w uniwersum z gry. Albo odnajdą przyjemność w odkrywaniu zakodowanych obrazków. Co ja będę długo się rozpisywać. Takie publikacje to świetny prezent dla fanów Minecrafta

Zapraszam na stronę wydawnictwa, gdzie znajdziecie więcej książek inspirowanych Minecraftem (też do poczytania), a także na mój profil na Instagramie, gdzie pokazuję, jak pracowaliśmy z tymi publikacjami.

[Egzemplarz recenzencki]

Czytaj więcej »

"Wielki Zły Wilk" Ben Miller

Wilki nie maja lekko. Często w baśniach są czarnymi charakterami, a czarne charaktery mało kto lubi. Spróbujmy przez chwile wczuć się w ich rolę. Czy im z tym dobrze? Jak sobie radzą, kiedy każdy patrzy na nich podejrzliwie? Ben Miller w książce dla dzieci pt. „Wieki Zły Wilk” spróbował podjąć się tego zadania i stworzył dziennik tytułowego zwierzęcia. Czy to będzie sympatyczna, a może pełna grozy lektura?

Miller spróbował „wejść w skórę” chyba najsłynniejszego wilka z baśniowego światka, czyli tego z bajki o Czerwonym Kapturku. Zwierzak budzi się po zimie. Jest głodny i osłabiony. Próbuje się rozruszać i coś upolować. Czy to pech, nieudolność, a może dobre serce sprawiają, że niezbyt mu to wychodzi? Do tego jest takie powiedzenie, że „najlepszą obroną jest atak”, a mieszkańcy Baśniowego Lasu wzięli je sobie do serca. Wszelkimi sposobami próbują wykiwać wilka, zanim ten upoluje ich.

„Wielki Zły Wilk” to niewątpliwie zabawna bajka. Miller w humorystyczny sposób opowiada o wykluczeniu (ze stada), strachu (przed wilkiem), a także o tym jak bohater desperacko próbuje się dostosować. Bo wilki muszą być groźne nie mogą okazywać słabości. Świetnym kontrastem dla głównego bohatera jest postać Pędraka, wilka wegetarianina, którego stado też odrzuciło, ale odnalazł się w innym towarzystwie. Wracając do charakteru książki, jest to taki bezpośredni humor, bo mieszkańcy Baśniowego Lasu nie raz nie dwa zrobią wilka „w jajo”.

Nie jest to pierwsza i pewnie nie ostatnia zabawa baśniową konwencją. Ja nie ukrywa, że bardzo lubię te wszystkie eksperymenty, odwracanie, ról, perspektywy i opowiadanie baśni na nowo, współcześnie i zabawnie. Jak pokazuje Ben Miller „punkt widzenia zależy od punktu siedzenia”, a oprawca łatwo może stać się ofiarą. Nie zawsze trzeba za wszelką cenę trzymać się grupy, w której czujemy się źle, bo czasami ci nudni, inni mogą okazać się naszymi bratnimi duszami.

[Egzemplarz recenzencki]

Czytaj więcej »

Puzzle Disney 1100: Księżniczki Disneya

Czy puzzle są tylko dla dzieci? Ależ skąd. Znam wielu dorosłych, którzy umilają sobie wolny czas w ten sposób. I nie trzeba zaraz układać plamy z mleka czy skomplikowanego krajobrazu z kilku tysięcy elementów. Można znaleźć piękne kolorowe wzory, przy których się nagłówkujemy, ale nie zamęczymy. Zresztą ja uważam, że nawet nieukładanie motywów z bajek to nie wstyd. Jakiś czas temu dostałam w prezencie bardzo przyjemnie puzzle wydane przez firmę Trefl z okazji 100-lecia założenia wytwórni Disneya. Widzimy na nich komplikację kultowych księżniczek, a składają się z 1100 elementów.

Przyznam, że jak dla mnie są to puzzle idealne. Nie za łatwe, nie za trudne. Chociaż pierwszy raz zaczęłam układanie od ramki, a nie od postaci. Z jakiegoś powodu łatwiej było mi ją wypełniać, niż kombinować ze strojami księżniczek. Także ten... Ramka. Napisy. A potem sortowanie na mniejsze grupki, aby dokończyć każdą z dam. Najłatwiejsza do ułożenia była Śpiąca Królewna, a najwięcej pracy zajęła mi Arielka. A przede wszystkim był to cudowny relaks.

Czytaj więcej »

"Mgły minionych dni" Aleksandra Ząbek

Polubiliśmy się z technologią. Czujemy, jak wiele ona ułatwia, jak usprawnia nasze działania i jak szybko odpowiada na nasze pytania. Jednak czy nas nie osacza i wyjaławia? Czy nie nikną przez nią emocje, albo czy nie lokujemy ich w niej – bezpiecznej i przewidywalnej, zamiast w niekontrolowanym drugim człowieku? Przy okazji powieści science-fiction Aleksandry Ząbek pt. „Mgły miniony dni” zapraszam was do Siyako, miasta okablowanego i zachipowanego. Tu ludzie są programowani niemal od urodzenia. Boty, sztuczna inteligencja i in. to ich chleb powszedni. A ci, którzy je dostarczają mają władzę. Kontrolują całe miasto. Czy w takim miejscu może tlić się zalążek buntu. Owszem. Sara przewodzi grupie Tricksów prowadzącej ofensywne działa przeciw korporacyjnym rządom. Podczas jednej z imprez poznaje Kade'a, syna monopolisty rządzącego miastem. Jak dziewczyna wykorzysta tę znajomość?

Nie lubię tytułów książki ze słowem „mgła” (w moim odczuciu mają w sobie coś tandetnego), jednak „Mgły minionych dni” Aleksandry Ząbek brzmią nieco nostalgicznie. Jakby autorka chciała spojrzeć z przyszłości na moment, w którym jesteśmy teraz. Jakby machała do nas i wołała: „Obierzcie inną drogę”. Czy już zrobiliśmy pierwszy krok ku techototalitaryzmowi. Czasami mam poczucie, że tak, bo często trudno funkcjonować w oderwaniu od chociażby Internetu. Mówi nam się, że musimy mieć kolejną aplikację w telefonie, bo bez niej nie załatwimy spawy, że jednym kanałem kupna/rezerwacji/dialogu jest sieć. Wpycha nas się do niej, czasami pomimo naszych chęci.

U Aleksandry Ząbek ludzie są totalnie „zasieciowani” i nie przyczynił się do tego Spider Man, a technologiczne korporacje, które oferują koleje produkty, a społeczeństwo po nie sięgają, zazwyczaj w imię wygody. Im częściej po coś sięgamy, tym bardziej ktoś zarabia. Logiczne prawda. Jednak czy etyczne? To pytanie jest coraz częściej stawiane. Szczególnie w kontekście młodych użytkowników.

W tym okablowaniu giną relacje, emocje. Ja mam takie prywatne wrażenie, że my już tego doświadczamy. Jakiś czas temu przeszłam późną porą przez centrum mojego miasta. Obserwowałam młodych ludzi, którzy się bawią. Niby byli w grupie, ale jacyś tacy odosobnieni, skupieni na sobie. Jakby nie dostrzegali otoczenia. Oczywiście można to zrzucić nie tylko na technologię, ale też inne zjawiska np. zanik dużej rodziny. Jednak to właśnie technologia przenosi relację w inny wymiar. Chociażby w dialogu wydłuża czas reakcji, pozwala na przemyślenie wypowiedzi, albo dyskretne odreagowanie swojej frustracji. Pozwala na przerwę, której zwyczajna rozmowa nie daje. Wróćmy natomiast do książki. W tym emocjonalnie wyjałowionym świecie relacja Sary i Kade'a wydaje się jakby nie na miejscu, a może lepiej napisać nienaturalna. Dwoje młodych ludzi i ich fascynacja – tak piękna i świeża – nie pasuje do obrazu nowoczesnego miasta.

Jeśli dobrze sprawdziłam autorka debiutuje tą książką. Widzę, że dobrze czuje się w cyberpunkowej konwencji. Skrzętnie buduje świat powieści i prowadzi fabułę wiedząc do czego zmierza. Bardzo umiejętnie używa języka. Ząbek bezbłędnie czuje, kiedy powinna trzymać się zimnego techoopisu, kiedy dodać dynamiki, a kiedy może sobie pozwolić na pewną poetyckość, finezję. Dzięki temu fantastycznie balansuje pomiędzy emocjami, wrażeniami, jakie chce wywołać tą powieścią. To jak się w niej zaprezentowała jest bardzo obiecujące.

Książka z Klubu Recenzenta serwisu nakanapie.pl.

Czytaj więcej »

"Nasz nauczyciel robot" Hanne Gjerde

Dyskusja w sprawie zasadności zadań domowych nie cichnie. Czy motywują uczniów? Czy są potrzebne? I czy w dobie Internetu i sztucznej inteligencji w ogóle mają sens? Mało kto natomiast mówi, jak wykorzystać te narzędzia w edukacji. Jak ją dopasować do obecnych potrzeb. Hanne Gjerde w w powieści młodzieżowej „Nasz nauczyciel robot” prezentuje daleko idącą wizję nowoczesnego nauczyciela. Arndt Ingar jest zaawansowaną maszyną korzystającą ze sztucznej inteligencji, aby nauczać, ale też uczyć się o uczniach. Ma rozpoznawać ich trudności, problemy, dylematy. Ma ich prześwietlić na wylot, aby jego klasa osiągnęła najlepszy wynik na egzaminach.

AI nie wydaje się „nauczycielem roku”. Aż dziw, że przy jego nieograniczonym zasobie do wiedzy nie korzysta z jakichś ciekawych metod nauczania czy też sposobów motywacji. „Ćwiczyć, ćwiczyć, ćwiczyć” - powtarza AI, a to w jaki sposób przymusza dzieciaki do ćwiczeń jest – delikatnie mówiąc – kontrowersyjne. Jego metody to krótka droga do buntu. Nie buntu przeciwko szkole, ale nadużyciom. Młodzież z tej książki jest świadoma tego, że ma prawo do prywatności i nienaruszalności cielesnej. Mocno akcentują to, że AI je narusza.

Robotowi brakuje też ludzkiego wyczucia taktu i empatii, przez co trudno mu wykonać jedną z ról dobrego nauczyciela. Jedna z bohaterek jest zdolną dziewczyną, ale jej myśli biegną ku problemom w domu, zamiast ku nauce. AI widzi spadek jej motywacji i ocen, ale jego rady brzmią bezdusznie, bez słowa pocieszenia i wsparcia. Brak też mu wyczucia, kiedy na forum klasy porusza prywatne tematy uczniów. To znowu budzi ich sprzeciw. Jasno mówią, że tak nie wolno, że to kolejne naruszenie prywatności. Integruje to klasę w walce z AI.

„Nasz nauczyciel robot” to też wątek kryminalny. Uczniowie zastawiają się, co się stało z ich starą nauczycielką. Nie wierzą dyrektorowi, że tak nagle wyjechała. Zaczynają grążyć i wpadają na trop producenta robotów. Zaglądają do jego „fabryki”, a to co tam znajduję raczej im się nie podoba. Sam Steve, czyli konstruktor nauczyciela robota, to bardzo ciekawa postać. Ten bohater pokazuje, jak ważne jest indywidualne podejście w szkole i diagnozowanie problemów. Nie ma uniwersalnej metody dla każdego, bo każdy zmaga się z czymś innym. Steve przekształcił swoją frustrację w projekt, który ma na te rożne potrzeby odpowiadać. Z jakim skutkiem? Czy zachował się etycznie?

Hanne Gjerde skutecznie zaakcentowała wyzwania współczesnej szkoły. Jak to w powieściach młodzieżowych to uczniowie są tymi bardziej świadomymi i to oni przejmują pałeczkę mówią, co jest nie tak i naprawiając rzeczywistość. Ja obawiam się, że trochę tak też jest w życiu. Mam wrażenie, że gros nauczycieli nie chce zobaczyć tego, jak zmieniły się okoliczności ich pracy. To młodzież musi się dowiadywać, jak szukać wiedzy, jak korzystać z nowoczesnych narzędzi. To nie droga na skróty. To realia. Przyznam, że sama boję się AI, ale takie książki, jak „Nasz nauczyciel robot” trochę mnie przekonują, że można ją „nauczyć” i stosować w dobrych celach. W młodych siła.

[Egzemplarz recenzencki]

Czytaj więcej »

"Rubanta. Klocki Pitagorasa" klocki konstrukcyjne pomagające zrozumieć geometrię

KLOCKI! Lego, drewniane, magnetyczne, kliki, wafle – mój syn bierze je wszystkie. Daj mu klocki,a w kilka minut wyczaruje czy zgrabną bazę. Wydawało mi się, że w tym temacie przerobiliśmy tyle, że już nic mnie nie zaskoczy. A jednak. Przeglądając sieć trafiłam na klocki konstrukcyjne Rubanta, zwane też klockami Pitagorasa. Przyznam, że imponujące budowle przestrzenne, jakie można z nich stworzyć zrobiły na mnie wrażenie. Czy naprawdę z kilku kwadratowych obręczy różnej wielkości można zbudować zamek, rakietę, węża albo żabkę? Jak się okazuje można. Boki klocków tworzą kształt trójkąta, dzięki czemu budowle są wyjątkowo stabilne.

Pierwszą konstrukcją Juniora była piramida, potem ta piramida stanęła „na głowie”, a potem zaczął kombinować, jak jeszcze można połączyć te klocki. Prawdziwym odkryciem było, dla niego, kiedy zauważył, że można je też ustawiać pionowo. I to jest najpiękniejsze w tych klockach. Kiedy patrzysz, jak dziecko się rozwija, a jego budowle staja się coraz bardziej skomplikowane. To jest produkt, który naprawdę rośnie z dzieckiem. Z rozwojem motoryki pojawiają się nowe możliwości i coraz bardziej zaawansowane konstrukcje.

A jak z tą geometrią? Mówi się, że te klocki tłumaczą twierdzenie Pitagorasa. Na kartonie znajdziecie grafikę z kwadratami naniesionymi na boki trójkąta. Spokojnie można też ułożyć ją z klocków. Bardziej obrazowo już się chyba nie da tego wyjaśnić. Jednak to nie jest najważniejsze. Bawiąc się tymi klockami dotarło do mnie, jaki ten trójkąt jest ważny dla stabilności konstrukcji. Chociażby taka piramida. Wkładając kolejne elementy widać, jak pięknie te proporcje są zachowane, jak umożliwiają stworzenie czegoś trwałego. Geometria w praktyce? Owszem.

Jeżeli szukacie ciekawych klocków konstrukcyjnych, to pooglądajcie, co można stworzyć z klocków Rubanta. Ten produkt może was zaskoczyć. Dostępne są trzy wielkości zestawów 15, 30, 45 elementów, a w każdym instrukcja, co możecie z nich wyczarować. Nie spieszcie się. Pozwólcie sobie zrozumieć, jak działa geometria.

Klocki Rubanta, a także inne zabawki dla dzieci, dostępne są w sklepie internetowym Niebieska Żyrafa.

[Współpraca]

Czytaj więcej »

"Byłam asystentką szejka" Anna Kolasińska-Szemraj

Jest takie powiedzenie, że „pieniądze szczęścia nie dają”, jednak ciągle za nimi gonimy. W książce „Byłam asystentką szejka” Anna Kolasińska-Szemraj opisuje świat niezwykłego luksusu. Przedstawia go przy okazji historii dziewczyny, która bardzo pragnęła zmian. Która chciała uciec od szarości życia do blasku złota i diamentów. Jednak ten świat okazał się wymagający, mroczny i przerażający. Niczym wampir wysysa ludzi. Łatwo się w niego zapatrzyć, ale trudno przetrwać.

Bohaterka książki ma na imię Natalia. Aspiruje do pracy jako stewardesa w ekskluzywnych arabskich liniach lotniczych. Udaje jej się przejść rekrutację i przenosi się z Torunia do Abu Zabi. Tam czeka na nią inny świat. Najlepsze restauracje i hotele, w których jedzenie i przebywanie to niemal doznanie. Świat epatujący luksusem. Natalia próbuje go polubić, ale dostrzega też jego skazy. Swoim profesjonalizmem przyciąga uwagę. Dostaje propozycję pracy jako asystentka szejka. Trafia do klatki wręcz absurdalnego bogactwa, perfekcjonizmu i ekstremalnie wysokich wymagań.

„Byłam asystentką szejka” zaczyna się intrygując. Zmęczona Natalia dostaje wiadomość o śmierci przyjaciółki, której ciało znaleziono na pustyni Abu Zabi. Myślimy sobie, że dziewczyny wdepnęły w niezły syf. Następnie dowiadujemy się, jak to się zaczęło. Jak i dlaczego bohaterka w ogóle zdecydowała się na pracę jako stewardesa. Rekrutacja, wyczekiwanie na odpowiedź, a potem powinno już pójść z górki.

I szybko jak „z górki” czyta się książkę Kolasińskiej-Szemraj, natomiast stwierdzam, że autorka ma raczej oko do opowiadania o miejscach niż do tkania fabuły. Ona jest tylko po to, żeby nas w te miejsca zaprowadzić, żeby wywołać konkretne sytuacje pokazujące różne oblicza arabskiego bogactwa. I właściwie nie ma w tym nic złego, jednak nieco brakowało mi zbudowania relacji między Natalią, a jej przyjaciółką. Dlaczego akurat ta dziewczyna była dla niej tak ważna?

Za to opisy „luksusu” wyszły Kolasińskiej-Szemraj przepięknie, acz nieco ironicznie. Autorka daje nam możliwość „poczuć” te miejsca, jednak w jej słowach kryje się jakaś szydera. Jakby krzyczała: „Zobaczcie jakie to wszystko chore! Po co to!”. Zresztą takie było chyba cel tej książki. Pokazanie, że jak bogaci zarabiają na biednych (watek ze śmiercią robotników) i jak te pieniądze wydają. Do tego Kolasińska-Szemraj nie pokazuje życia w luksusie, jako beztroskiej sielanki, To ciągłą praca i walka o swoją pozycję. Szejka ma pieniądze i władzę, ale kiedy patrzymy na jego zmęczoną, samotną postać pochyloną nad papierami nie chcemy się nim zamienić.

Było mi trochę smutno, kiedy na początku tej książki Natalia mówiła, jak smutny i bez perspektyw jest Toruń i jak bardzo chce z niego uciekać. A ja tak lubię to miasto. Tak mi w nim dobrze. Szybko pogodziłam się z tym, że aspiracje, cele bohaterki książki są inne. Ona chciała innego życia i je doświadczyła. Jakie wnioski z tego wyciągnęła? Została czy uciekła?

Czytaj więcej »

"Ninja księżniczki. Różowa masakra" Agata Komosa-Styczeń

Jaki jest Twój ulubiony kolor? Czy lubisz go subtelnie, a może jesteś fanatykiem, który chodzi ubrany tylko w swoje ukochane barwy, a każdy detal dobiera w zgodzie z nimi? Są takie kolory, które budzą kontrowersje. Chociażby taki różowy. Niby słodki, ale komu ta słodycz pasuje? Czy jest tylko dla dziewczyn? A może w pewnym wieku już nie wypada go nosić? Różowy poróżnił nawet przyjaciółki z powieści Agaty Komosy-Styczeń „Ninja księżniczki. Różowa masakra”. A wszystko zaczęło się od różowych legginsów w filetowe gwiazdki znalezionych w chłopięcej szatni.

Podobno ważne jest, aby „kupić” uwagę czytelnika już pierwszym zdaniem i w tym przypadku autorka zrobiła to bezbłędnie: „Mieliście kiedyś osiem lat? No to pewnie wiecie, że nie jest fajnie. (…) Nie jestem już tam słodką przedszkolaczką. Taką mogącą robić wokół siebie bałagan, bo ciągle jest mała. I daleko mi jeszcze do nastolatki, która ma własny telefon i pomalowane paznokcie.”¹ W tym momencie moja córka westchnęła i skomentowała krótkim: „Tak właśnie jest”, a ja już wiedziałam, że ona bardzo chce wysłuchać tej historii.

Już sam tytuł mówi nam co nieco o problematyce powieści. Bohaterki są księżniczkami ninja. Z jednej strony słodkie i dziewczęca, z drugiej silne, dociekliwe, a do tego trenują sztuki walki. Myślę, że Komosa-Styczeń doskonale uchwyciła w nim pewien paradoks kobiecości. Natomiast w trakcie fabuły dyskutując o barwach i stroju zastanawia się, co jest, albo nie jest, dziecinne. Dylemat bardzo charakterystyczny dla wieku bohaterek. Sama obserwuję to, jak dzieci zaczynają poważnieć, mieć swój styl. Dochodzi do tego coraz silniejszy związek, z grupą rówieśniczą i pewne trendy. Skarpetki z Psim Patrolem mogą okazać się powodem do śmiechu, ale te z Stichem to już szacunek. Bluza w kwiaty może być zbyt dziecinna i będzie musiała ustąpić gładkiej.

Bohaterki chcą dobrze. Chcą znaleźć właściciela różowych legginsów i obronić go przed ewentualnymi szykanami, jednak same poróżniają się. Na szczęście trafiają na fajnych dorosłych, którzy potrafią dobrać przykłady tak, aby przekonać je, że kolory są dla każdego i każdy ma prawo do własnego gustu.

Ja mam w domu taki egzemplarz, który „już wyrósł z różowego”, jednak ta książka w różowej okładce i z jakimiś – o zgrozo – księżniczkami bardzo się mojej M. spodobała. Widzę, że autorka genialnie uchwyciła problemy dzieci w wieku wczesnoszkolny, a do tego w sprytny sposób potępia wyśmiewanie, dręczenie i promuje szacunek. Polecam do czytania dziecku, jak i samodzielnego czytania przez dziecko. Większa czcionka wspaniale to ułatwia.

1 Agata Komosa-Styczeń, "Ninja ksieżniczki. Różowa masakra", wyd. Wilga, Warszawa 2026, s. 5.

[Egzemplarz recenzencki]

Czytaj więcej »

Miś Puki na tropie skradzionych baśni" Asia Olejarczyk

Charles Perrault, francuski pisarz i autor baśni, urodził się w Paryżu. Właśnie śladami słynnych bajek podąży Miś Puki podczas swojej kolejnej wyprawy. A dokładniej śladami skradzionej księgi z baśniami. Podążając za wskazówkami Puki pozna Śpiącą Królewnę, Czerwonego Kapturka i Kota w butach, a także zwiedzi najsłynniejsze paryskie miejsca i budynki. Czy Paryż to baśniowe miasto?

„Miś Puki na tropie skradzionych baśni”, czyli dziennik z wyprawy do Paryża. Asia Olejarczyk pięknie powiązała zwiedzenia tego miasta z baśniami. Myślę, że jest to bardzo atrakcyjne dla małego czytelnika, do którego kierowana jest ta książka. Obserwowanie, wyszukiwanie detali związanych z bajkami np. czerwona kurteczka jednej z bohaterek, połączone ze zwiedzaniem miasta – m.in. z wizytą pod Wieżą Eiffla – a także ze sprawą niemal kryminalną.

Puki poznaje malarza Gustava'a, któremu zostaje skradziona księga o wielkiej wartości. Miś szuka wskazówek, aby pomóc w jej odnalezieniu, a te sprawiają, że odbywa wyjątkowy spacer po Paryżu. Jest to zarówno ekscytujące, jak i rozwijające dla czytelnika.

Przemiła książeczka już dla przedszkolaków. Pukiego poznaliśmy przy okazji, jego wizyty w Krakowie w książce „Miś Puki na tropie smoka wawelskiego”, gdzie Asia Olejarczyk nawiązuje do znanej legendy wypuszczając swojego misia na Krakowski bruk. Wyprawa do Paryża okazała się jeszcze ciekawsza. Autorka „kupiła” nas nawiązaniami do baśni, które znamy i lubimy, jak i wyzwaniem o charakterze detektywistycznym. W tej książce jest trochę smaczków, którymi fani baśni będą się delektować, a towarzyszenie Pukiemu to fantastyczna przygoda.

[Egzemplarz recenzencki]

Czytaj więcej »

"Wampir z Woźnickich Dołów" Konrad Chęciński

Woźnickie Doły, wioska jak wioska można by powiedzieć. Jednak oczy kierują się w jej stronę, kiedy dochodzi do morderstwa bibliotekarki. Ofiara, Halina Madej, byłą specyficzną osobą. Sąsiedzi opisywali ją, jako zdziwaczałą, niesympatyczną samotniczkę. Kiedyś może i była piękna, a jej inteligencja zapowiadała karierę, ale życie zrobiło z nią swoje. Halina była bezdennie oddana pracy i to właśnie w miejscu pracy straciła życie, a bałagan na miejscu zbrodni sugeruje, że sprawca czegoś szukał. Jakie sekrety miała niepozorna bibliotekarka? Zadanie zbadania tego otrzymuje Nikifor Poradecki. W toku śledztwa odkrywa wątki związane ze starym sierocińcem i śmiercią dziecka, w które zamieszane mogą być lokalne „szychy”. Jak ma się to do skromnej bibliotekarki? Co wiedziała ta kobieta, że musiała stracić życie?

Powieść, o której chcę wam dziś opowiedzieć ma mroczny tytuł „Wampir z Woźnickich Dołów”, a jej autor to Konrad Chęciński, którego twórczość miałam już okazję poznać przy innym tytule z inspektorem Nikiforem Poradeckim. Tytuł zobowiązuje, więc autor zadbał o klimat książki. Akcja rozgrywa się w szarej listopadowej aurze, w której wiejskie zabudowania wydają się jeszcze bardziej zniszczone, a podsklepowe pijaczki i zgarbione babcie nieco demoniczni. Dla mnie rewelacja. Uwielbiam takie subtelne przerysowania. Wprowadzają one taki smętno-straszny klimat.

Jak możecie się domyślić po opisie „Wampir z Woźnickich Dołów” to kryminał. Kryminał bardzo ciekawie skonstruowany i trzymający w napięciu. Chęciński wprowadził kilka wątków, które na różnych etapach powieści się odzywają. Tworzy nieoczywiste powiązania między postaciami, które wynikają z przeszłości. A tej przeszłości nikt nie chce wspominać. Zainteresowani liczą, że ich sekretami nikt nie będzie się interesował, a jednak... Świadkowie tamtych wydarzeń jeszcze żyją, a skrupulatni śledczy drążą i dostrzegają pewne nitki. Nie od razu je zrozumieją, ale instynkt podpowiada im, jak zabrać się do ułożenia tych puzzli.

Finał potwierdza to, jak Chęciński sobie ciekawie to wszystko zaprojektował. Udaje się odkryć role każdej postaci, jaka pojawia się na kartach powieści. Natomiast trzeba zaznaczyć, że rozwiązanie jest nieco „patchworkowe”. To nie jakaś konkretna intryga doprowadziła do śmieci Haliny Madej. Raczej bibliotekarka poruszyła swoimi działaniami pewne struny, które spowodowały reakcję z różnych stron, a śledczy te reakcje obserwują i próbują odgadnąć, jakie mają one związek ze zbrodnią w bibliotece.

Bardzo klimatyczny kryminał. Subtelny i nieoczywisty, a przy tym mocny i brutalny. No i klimatyczny. Czy już wspominałam, że z okien biblioteki było widać cmentarz? Chyba nie. No to wyobraźcie sobie to: Listopad i zamordowana kobieta na tle starego, zapuszczonego cmentarza. Myślę, że to wystarczy słowem polecenia.

[Egzemplarz recenzencki]

Czytaj więcej »

"Atramentowe serce" Cornelia Funke

Dziś opowiem wam o książce, którą wiele osób traktuje z sentymentem. Mowa o „Atramentowym sercu” Cornelii Funke. Autorka realizuje w niej bardzo ciekawy koncept, w którym – dzięki umiejętności jednego z bohaterów – czytanie wkracza na inny wymiar. Historie dosłownie zaczynają się przenikać i biec nowym torem. Czytelnicy i bohaterowie bezpośrednio na siebie wpływają. Fikcja nabiera realnych kształtów. Wciąga, przeciąga postaci między światami. U zdolnego introligatora Mo, który jest obdarzony tym niezwykłym darem, miłość do czytania staje się niemal przekleństwem. Musi być ostrożny, aby nie sprowadzić na swoją córkę jakiejś tragedii. Ale wywołane już zło o nim nie zapomina i dopomina się o więcej i więcej.

W krótkim bio Cornelii Funke na portalu Lubimy czytać nazwano ją „niemiecką Rowling”¹. Czy „Atramentowe serce” robi takie samo wrażenie jak „Harry Potter”? Mamy mroczny świat. Mamy młodą bohaterkę, która musi zmierzyć się ze złem, a w tej potyczce odkrywa rodzinne sekrety i to jak niezwykli są jej bliscy. Jednak o ile „Harry Potter” zachwyca zarówno dziesięciolatka, jak i dwudziesto, a nawet trzydziestolatka to obawiam się, że „Atramentowe serce” jednak nie wychodzi poza ramy powieści młodzieżowej.

I to jest naprawdę kawał dobrej powieści młodzieżowej, jednak Funke zastosowała wszelkie możliwe uproszczenia, jakie często takim książką towarzyszą. Z naiwnością głównej bohaterki na czele. Scena kiedy Smolipaluch namawia towarzyszy na wyłączenie zabezpieczeń, bo będzie pokazywał magiczne sztuczki jest dla mnie swego rodzaju książkowym zakalcem. Rozwiązanie proste, naiwne, z oczywistym zakończeniem. Czy świadomi niebezpieczeństwa, jakie im grozi bohaterowie nie powinni być bardziej wyczuleni?

Jak już wspomniałam powieść ma raczej mroczny klimat i ten mrok dobrze koresponduje z baśniowością, o jaką zatroszczyła się autorka. Natomiast za tym wszystkim idzie też pewna teatralność z chyba oszczędną dekoracją. Z jednej strony mamy dość długie sceny, jakby Funke chciała wykorzystać już raz rozstawioną scenerię. Serio długie. Kilka razy złapałam się na podglądaniu, czy już mogę opuścić dany fragment, bo wiem do czego on zmierza, a dalsze jego rozwlekanie nie wniesie nic. Czytając „Atramentowe serce” miałam wrażenie, że akcja nie może się rozpędzić. Po lepszych momentach następowały bardzo statyczne. I przyznam, że utrudniało to wciągnięcie się w wir przygody.

Ale wróćmy do tej dekoracji (i do nieszczęsnego porównania Funke do Rowling). Świat opisany w „Atramentowym sercu” jest raczej prosty. Wiem, że brzmi to źle, więc już rozwijam tą myśl. To nie jest misterna konstrukcja. Mamy ograniczoną grupę bohaterów, którzy działają w pewnej przestrzeni. Talent Mo teoretycznie powinien poszerzyć te granice, jednak tylko teoretycznie. Funke nie czuje potrzeby rozbudowywać świata z powieści. Ona zaskakuje bohaterów pewnymi okolicznościami i karze im, a także czytelnikom, rozgryźć zasady jakie w nim panują. Obserwować, myśleć, kombinować. Czy i komu uda się wyciągnąć z nich jakieś korzyści? To tu się rozgrywa walka. Między miłością i chciwością.

A w środku niej stoi jedna z ciekawszych postaci, Smolipaluch. Na przekór baśniowej konwencji nie jest ani zły, ani dobry. Jest przerażony i zagubiony. Gotów zaprzedać duszę, żeby wrócić do swojego świata. Tak mu źle, że został z niego „wycięty” i „wklejony” gdzie indziej. Właściwie reszta postaci jest zbudowana na pewnych schematach. Zły i chciwy Koziorożec. Odważna - acz bardzo w tej odwadze naiwna – Meggie. Spokojny, opiekuńczy, skromny i wystraszony swoim talentem Mo. Ekscentryczna, nade wszystko kochająca książki ciocia Elinor, która kiedy trzeba staje na wysokości zadania. Te postacie są całkiem wyraziste na tle fabuły, ale jest ich niewiele.

Dużym plusem „Atramentowego serca” jest sam pomysł na fabułę – tajemnicza moc przenosząca postaci pomiędzy książkami – a minusem statyczność. Efektu „wow” u mnie nie było, ale sam koncept jest tak ciekawy, że muszę przyznać, że powieść ta jest godna uwagi. Może Funke poszła na pewne ułatwienia, ale i tak pięknie zrealizowała swój pomysł. Jestem ciekawa, jak odebrałabym tę książkę, gdybym była młodsza. Czuję, że porwałby mnie mroczno-baśniowy klimat. Zawsze takie lubiłam. Pewnie dołączyłabym do grona fanów tej historii.

1 https://lubimyczytac.pl/autor/3542/cornelia-funke [dostęp: 22.05.2026].

[Egzemplarz recenzencki]

Czytaj więcej »

"Czy pingwiny lubią zimy?" Huw Lewis Jones

„Czy pingwiny lubią zimy?” pyta w tytule swojej książki przyrodnik Huw Lewis Jones. „Co za głupie pytanie” - pomyślą co niektórzy. Pingwiny tak bardzo kojarzą się ze śniegami Antarktydy, że odpowiedź na nie wydaje nam się oczywistą oczywistością. Jednak nie dajcie się zwieść. Ja już zdążyłam się przekonać – bo przeczytałam z Juniorem wspomnianą publikację – że pingwiny potrafią zaskoczyć. Jak? Czym? Zapraszam was do dołączenia do ekscytującej ekspedycji, która pozwolili wam przyjrzeć się tym ptakom.

Autorzy książki odwalili kawał dobrej roboty. Piszę autorzy, bo nie możemy zapomnieć, że Sam Caldwell zadbał o wspaniałe ilustracje. I to właśnie one najpierw „kupują” czytelnika. Bo „Czy pingwiny lubią zimy? Wydana jest wspaniale. Duży format, twarda okładka, dobrej jakości papier no i te rysunki. Pełne detali, koloru,życia. A jak przekonamy się podczas czytania, to też integralna część treści. Genialne dopowiedzenie do tego, o czym Huw Lewis Jones chce nam opowiedzieć.

I mogłabym napisać, że przyrodnik chce nam opowiedzieć po tylko i aż o pingwinach. Zanim przejdzie do odpowiedzi na kolejne pytania zwraca się bezpośrednio do czytelnika. Chce uzyskać efekt wspólnego odkrywania tych zwierząt. We wstępie zaprosiłam was do dołączenia do ekspedycji, bo dokładnie to samo robi autor. On jest przewodnikiem, a my odkrywcami. Ta nieco przygodowa formuła przypadła do gustu Juniorowi.

Z książki dowiemy się, gdzie i jak żyją pingwiny, co jedzą, czy tworzą rodziny, dlaczego tak świetnie pływają i dziwnie chodzą. Jednak opowiadając o tych ptakach nie można pominąć ekotreści. Jak radzą sobie z ocieplającym się klimatem? W jaki sposób zmiany na planecie ich dotknęły. Trudno pominąć te kwestie w książkach przyrodniczych. Czy pomoże to uwrażliwić młode pokolenie na losy zwierząt?

Książka „Czy pingwiny lubią zimy?” zachwyca oko i zaspokaja ciekawość. Może sam temat nie jest do końca oczywisty. Może dziecko nie wstanie rano i nie powie: „Poczytaj mi o pingwinach”. Do czasu, aż zobaczy tę publikację. Bo ją chce się wziąć do rąk, otworzyć i dowiedzieć się czegoś więcejo tych osobliwych ptakach.

[Egzemplarz recenzencki]

Czytaj więcej »